Column Maurits Tompot |

Vredesweek 2018

Bombing Aleppo

In 1920 bombardeerden de Britten bewoonde steden en dorpen in het mandaatgebied Irak.

In 1937 bombardeerden Duitsers en Italianen de eerste bewoonde Europese stad in de geschiedenis, Guernica in Baskenland.

Zoals Picasso het iconische ‘Guernica’ schilderde, tekende Heleen den Ouden ‘Bombing Aleppo’, gezien vanuit een vliegtuig,

From the depths of Guernica, Rotterdam, Dresden, Aleppo and soon Idlib, I call unto you -’ different media on paper, 92 x 1.45 cm Heleen den Ouden / Maurits Tompot, different media op paper.

Is Aleppo de laatste bewoonde stad in de geschiedenis, die is gebombardeerd door Syrische en later Russische vliegtuigen? Of volgt Idlib met 2 miljoen mensen binnenkort? Het is deze inwoners niet gegund te vluchten naar bijvoorbeeld de nabij gelegen Turkse stad Antakya, het vroegere Antiochië, waar volgelingen van Christus voor het eerst christenen werden genoemd.

Ik vroeg mijn Syrische buurman of hij met rood krijt in het Arabisch in een verticale straat van Aleppo de vraag wil schrijven: Waar was jij toen ik hongerig, dorstig, ziek, naakt, ontheemd in de gevangenis zat? Hij zal het doen.

Ik vroeg aan een Joodse vrouw of ze op de tekening, in een horizontale straat van Aleppo, haaks op de andere straat, met rood krijt de woorden: ‘Eli, Eli, lama sabachtani?’ in moderne Hebreeuwse schrijfletters wilden schrijven’ Deze vraag, ‘Mijn God, mijn God waarom heeft U Mij verlaten?’ gesproken op de executieplaats Golgotha is een citaat van psalm 22, vers 2, die vele Joden ook in hel van de gaskamers citeerden.

In 1947 ontstond de derde progrom in Aleppo door de geboorteweeën van de staat Israël. Tienduizenden Joden vluchtten uit Aleppo naar Palestina, 500 kilometer naar het zuiden. Voortaan zou antisemitisme antizionisme gaan heten. Al is de Palestijnse kwestie marginaal vergeleken met het leed wat zich in Syrië, Irak of andere omliggende landen afspeelt, toch wordt deze kwestie gebruikt om de moslimwereld te verenigen en om alle landen tegen Israël te keren.

Ooit zou men met de beroemde Oriënt Expres vanuit London na Istanboel, langs Aleppo, Haifa en Jeruzalem naar Cairo reizen. We hopen met dit schilderij en gedicht een vredestrein op de rails te krijgen waarbij christenen, moslims, joden en andersdenkenden zich verenigen om de menselijke beschaving te redden.

 

Hanneke Leroux, oud stadsdichter van Gouda vatte dit streven in een gedicht samen

De achtste dag
laten we zeggen
het is morgen geweest en het is avond geweest
de achtste dag
laten mijn zustersteden er op deze dag niet
-mijn God mijn God waarom hebt Gij? –
dor en doodsverlaten bijliggen
laten we Guernica Rotterdam Dresden nooit vergeten
hun grijze schorre schreeuw gesmoord
verstomd in de leugen van Aleppo
laten wij uit alle macht niet
nee niet opnieuw een stad -Idlib Antiochië ?- tot een
ten hemelschreiend
schilderij bombarderen

laten we achteraf niet hoeven zeggen
deze oorlog hadden we van onze levensdagen nooit meer verwacht

laten we zeggen
dit is niet de waarheid van het leven
dit branden van de zwarte eeuw
dit verkopen van onze schulden
– als Lehman Brothers?- aan elkaar
laten we allemaal één medemens vergeven
laten we bidden
-Elohay Selichot-
God van de vergeving
leid ons door de achtste nacht

 

Wil je reageren? Maurits.Tompot@gmail.com

Maurits Tompot is sinds november 2017 voormalig koster van de Sint-Janskerk en sinds die tijd ereburger van de stad Gouda.