Energiezuiniger maken monumenten eenvoudiger in Gouda

18 March 2026, 17:32 uur
Lokaal
mainImage
Astrid den Haan

Gouda maakt het energiezuiniger maken van monumenten eenvoudiger. Voor particuliere eigenaren betekent dit ruimere mogelijkheden voor het plaatsen van zonnepanelen en het toepassen van glas- en vensterisolatie. Gouda telt circa 1200 van zulke monumenten.

Deze week heeft het college van burgemeester en wethouders de nieuwe Regeling Erfgoed en Duurzaamheid vastgesteld nadat de gemeenteraad al eerder zijn akkoord had gegeven. Het verduurzamen van monumenten en panden binnen het beschermd stadsgezicht wordt eenvoudiger en beter uitvoerbaar, met behoud van historische waarden.

De oude (huidige) regeling werd in 2020 ingevoerd. Gouda was 1 van de eerste gemeenten in Nederland met zo’n regeling voor bezitters van monumenten. Een evaluatie door een extern bureau leidde daarna tot een aantal aanbevelingen, onder meer voor versoepeling en betere uitvoerbaarheid. De nu vastgestelde aanpassingen zijn tot stand gekomen na gesprekken met bewoners, monumenteigenaren, experts en de klankbordgroep Erfgoed & Duurzaamheid, waarin ook Energiecoöperatie Gouda is vertegenwoordigd.

Verruimingen van regels

“We kiezen voor een aanpak in fases”, zegt wethouder Thierry van Vugt van onder meer Erfgoed en Binnenstad. “Dat betekent dat de verruimingen van de regels nu eerst betrekking hebben op waar de behoefte onder eigenaren het grootst is: het plaatsen van zonnepanelen en het toepassen van glas- en vensterisolatie”.

De huidige dakenkaart, die zonnepanelen vaak onmogelijk maakte als deze vanaf de straat zichtbaar waren, wordt vervangen door een nieuwe zonekaart. Het beschermd stadsgezicht wordt daarbij opgedeeld in 2 zones; zone A: het historische hart van Gouda en de belangrijkste monumenten, waar zonnepanelen niet zichtbaar mogen zijn vanaf de straat; en zone B: de overige delen van de binnenstad, waar zonnepanelen onder bepaalde voorwaarden wel zichtbaar mogen zijn vanaf de straat, mits goed ingepast in het stadsbeeld.

Met deze nieuwe indeling verwacht de gemeente dat er meer aanvragen voor zonnepanelen kunnen worden gehonoreerd.

Voor glas- en vensterisolatie komen er nieuwe uitvoeringsrichtlijnen naar voorbeeld van de gemeente Leiden: eenvoudig, inzichtelijker en beter uitvoerbaar. Als een aanvraag aan de richtlijnen voldoet, kan deze voortaan ambtelijk worden afgehandeld, zonder advies van de Adviescommissie Omgevingskwaliteit (AOK; beter bekend als de welstandscommissie). Wethouder Van Vugt: “Dit versnelt de doorlooptijd aanzienlijk en zorgt voor meer duidelijkheid voor eigenaren”.

Veel winst te halen in gebruik

Volgens wethouder duurzaamheid Judith Sargentini draagt de vernieuwde regeling ook bij aan de ambitie om in 2040 als stad klimaatneutraal te zijn. “Door langdurig gebruik van grondstoffen en bouwproducten zijn monumenten dankzij hun hoge leeftijd op zichzelf al duurzaam. Maar in gebruik zijn ze dat niet. Er valt nog veel winst te behalen. Hartstikke goed daarom, dat het energiezuiniger maken van monumentale panden eenvoudiger wordt. Zo zorgen we er samen voor dat Gouda’s unieke erfgoed behouden blijft én klaar is voor de toekomst”, aldus Sargentini.

Wie zijn/haar monument wil verduurzamen, doet er altijd goed aan de monumentenadviseurs van de Omgevingsdienst Midden-Holland (ODMH) te raadplegen. Op deze webpagina van de gemeente Gouda staat meer informatie over de nieuwe regeling.