Het buitenzwemseizoen is weer begonnen. Vandaag is het 1 mei en de officiële start van het zwemseizoen! Maar spring er niet meteen in…. Zwemmen in buitenwater is niet altijd zonder risico’s.

Lekker in natuurwater zwemmen, spelen en plonzen, daar houden we wel van! Maar, hoewel het mooie weer in aantocht is, pak je toch niet meteen je zwemtas in. Je wilt tenslotte eerst weten of het wel veilig is om te zwemmen. Hoe dat zit? We vroegen het aan waterkwaliteitsspecialist Piet van der Wee. 

Waar mag je allemaal buiten zwemmen?
“In Nederland kun je op de meeste plaatsen veilig buiten zwemmen, bijvoorbeeld in de zee, in meren, plassen en soms ook in kanalen en rivieren. Omdat wij de kwaliteit van het zwemwater alleen controleren op officiële zwemwaterlocaties, raden we iedereen aan om te kiezen voor een van deze wateren.”

Hoe en hoe vaak wordt het water gecontroleerd?
“Tijdens het buitenzwemseizoen dat loopt van 1 mei tot 1 oktober, controleren wij eens per twee weken alle zwemwateren binnen ons gebied. Meten we veel bacteriën, dan kán dit betekenen dat het water onveilig is. Omdat de provincie handhaver is van de zwemwateren, rapporteren wij aan de provincie. Bij een normoverschrijding geeft de provincie een waarschuwing of een zwemverbod af. Dit zie je dan op de zwemwaterborden bij de zwemlocaties, maar ook op zwemwater.nl.”
 
Welke bacteriën zitten in het water?
“In het water zitten, net als in je eigen lichaam, allerlei bacteriën. Die zijn lang niet allemaal gevaarlijk, zeker niet in kleine hoeveelheden. Een bacterie die we echter niet graag zien is de e-coli. Dit is een poepbacterie die in het water terechtkomt door dieren zoals honden en vogels, maar ook door mensen die bijvoorbeeld luiers in het water uitspoelen en door booteigenaren die illegaal hun vuilwatertanks lozen. Van de e-coli bacterie kun je een paar dagen flink last krijgen van je darmen, dus dat is geen pretje.”
 
Is er iets te doen tegen e-coli?
“Tegen de e-coli bacterie kunnen we niets doen, maar de bacterie sterft na zo’n drie dagen vanzelf af. Als er dan geen nieuwe bacteriën zijn bijgekomen is het zwemwater weer veilig. Gelukkig zijn preventieve maatregelen wel mogelijk. We raden eigenaren en beheerders van steigers bijvoorbeeld aan om vogelpoep niet in het water te vegen. Ook mensen met kleine kinderen, honden en septic tanks kunnen helpen voorkomen dat ontlasting in het water terechtkomt.” 

Hoe zit het met botulisme?
“Botulisme is een bacteriesoort die vooral groeit op kadavers. Deze bacterie produceert gifstoffen die schadelijk zijn voor dieren zoals vissen, vogels en honden, maar soms ook voor mensen. Mocht je veel dode dieren zien bij een zwemwater, dan kun je er beter niet gaan zwemmen.”
 
Is blauwalg ook schadelijk?
“Met deze cyanobacterie hebben we helaas elke zomer wel weer te maken. Het zijn sterke overlevers die het vooral goed doen bij temperaturen boven de twintig graden. Zwemwater met blauwalg wordt afgekeurd, want ook hiervan kunnen mensen en honden ziek worden. Bij mensen kan leverschade ontstaan en honden kunnen zelfs overlijden.”

Wat doet Rijnland tegen blauwalg?
“Dé oplossing voor blauwalg hebben we helaas nog niet gevonden. In elke plas reageert deze pretbederver weer anders op de middelen die we inzetten. Omdat ze vooral in stilstaand water voorkomen, nemen we soms maatregelen om het water in beweging te houden. Verder hebben we vorig jaar in de Zoetermeerse Plas, de Klinkenbergerplas en het Oosterduinse Meer proeven gedaan waterstofperoxide. We maken dan gebruik van lage doseringen die alleen schadelijk zijn voor blauwalg. Momenteel doen we in de Amstelveense Poel een proef met ijzerchloride. Zo binden we fosfaat, een belangrijke voedingsstof van blauwalg. Of blauwalg hierdoor wegblijft moet nog blijken, want de proef is net gestart.”

Waar vind ik meer informatie?
Op zwemwater.nl vind je de officiële zwemwateren bij jou in de buurt. Hier zie je meteen of het water veilig is. Met vragen of klachten kun je ook bellen naar de zwemwatertelefoon. Je krijgt dan direct iemand aan de lijn.